हॅलो कृषी
शेतकऱ्याचा खरा मित्र..

आफ्रिकन शेळी पालन करून कमवू शकता लाखो रुपये; जाणून घ्या A टू Z सर्व माहिती  

हॅलो कृषी ऑनलाईन : हल्ली शेतकरी  शेतीव्यवसायाबरोबरच पशुपालन करतात. शेळीपालनाकडे देखील अनेकांचा कल असतो. आजच्या लेखात आपण लाखांमध्ये किंमत मिळणाऱ्या ‘बोअर’ जातीच्या आफ्रिकन शेळीच्या पालना विषयी माहिती घेणार आहोत.

बोअर शेळी ही शेळीची एक जात आहे जी 1900 च्या दशकाच्या सुरूवातीस दक्षिण आफ्रिकेत विकसित झाली होती आणि मांस उत्पादनासाठी ही एक लोकप्रिय जाती आहे. या जातीचे नाव डच शब्द ‘बोअर’ ठेवण्यात आले होते ज्याचा अर्थ शेतकरी असा आहे.बोअर शेळ्यांचे शरीर सामान्यत: पांढरे तर डोके तपकिरी रंगांचे असते. काही बोअर शेळ्या पूर्णपणे तपकिरी किंवा पांढर्‍या रंगाच्या असू शकतात आणि त्यांच्या शरीरावर भिन्न रंगाचे मोठे डाग असू शकतात. न्युबियन शेळीप्रमाणे, त्यांचे कान लांब आणि हेलकावे घेणारे असतात. या शेळ्या वेगवान आणि प्रजनन दर जास्त असण्यासाठी प्रख्यात आहेत. African Boer Goat Farming Tips in Marathi

वैज्ञानिक वर्गीकरण आणि वैशिष्ट्ये :

–किंगडम अ‍ॅनिमलिया–ऑर्डर आर्टिओडॅक्टिलिया–बोविडे–कॅपरा– हरकस
–बोअर शेळ्यांबद्दल रोचक तथ्यया जातीच्या जवळजवळ सर्वच शेळ्यांचे पांढरे शरीर आणि लाल डोके असते.
–शेळ्यांचे कान लांब असतात आणि ते त्यांच्या डोक्यापासून लटकल्यासारखे भासतात.
–शेळ्यांची बोअर शिंगे जाड आणि मागे वक्र होत जातात.
— शेळ्यांचे डोळे तपकिरी असतात. प्रौढ नर बोअर शेळ्यांचे वजन 160 किलोच्या आसपास असते.
–प्रौढ मादी बोअर शेळ्यांचे वजन साधारणत : 85 ते 120 किलोच्या आसपास असते.
–शेळ्यांचा वाढीचा दरच केवळ जास्त आहे असे नाही तर तर त्यांच्यात प्रजनन दरदेखील जास्त असतो.
–बोअर शेळ्यांचे सरासरी आयुष्य 8 ते 12 वर्षांदरम्यान असते.

शेळीचे बोअर फायदे :

बोअर शेळ्या पाळण्याचा फायदा म्हणजे मांस उत्पादन आहे. बोअर शेळ्या शांत स्वभावाच्या असतात.

तोटे :

–बोअर शेळ्या दणकट असतात असे मानले जाते परंतु गरम वातावरणात या प्राण्यांचे संगोपन करताना काही शेळ्यांना अंतर्गत परजीवींच्या वाढीव संघर्षाचा सामना करावा लागू शकतो.
— या जातीच्या शेळ्या खरेदी करताना अशा मोठ्या प्राण्यांना ठेवण्यासाठी लागणारी जागा आणि त्यांना खायला देण्याची किंमत या गोष्टींचा विचार केला पाहिजे.
–बोअर शेळ्यांच्या आरोग्याची आणि पौष्टिक गरजा पूर्ण करण्यासाठी लागणारे महाग खाद्य, त्यामुळे त्यांचे पालन करण्यासाठी जास्त पैसे मोजावे लागतात.

शेळी बोअर शेळ्यांचा इतिहास :

बोअर जातीचे नाव ‘बोअर’ हा एक डच शब्द आहे ज्याचा अर्थ शेतकरी आहे. या मोठ्या आणि दणकट शेळ्या इतक्या मजबूत आहेत की त्यांचा मूळ समुदाय दक्षिण आफ्रिकेत एकेकाळी पॅक पशू म्हणून उपयोग केला जाई.  बोअर शेळ्या 1900 च्या सुरुवातीच्या काळात डच शेतकऱ्यांनी विकसित केल्या.

या शेळ्यांच्या मांसाच्या फायद्यामुळे सुरुवातीपासूनच, बोअर शेळ्या मांस आणि डेअरी उत्पादनासाठी राखीव ठेवल्या जात असत. या शेळ्यांनी जो एक द्रुत वाढीचा दर दर्शविला, त्यामुळे त्यांना पाळणाऱ्या डच शेतकऱ्यांना एक वरदान मिळाले असे मानले जात असे.

या शेळीच्या प्रजाती प्रथम दक्षिण आफ्रिकेत दिसल्या, ऑस्ट्रेलियन आणि न्यूझीलंड कृषी कंपन्यांनी शेळीपालन करण्यासाठी झिम्बाब्वेमार्गे बोअर आणि अंगोरा शेळ्यांची थोड्या थोड्या प्रमाणात देशातून बाहेर तस्करी केली.

बोअर शेळी खाद्य बोअर शेळ्या सहसा तणांच्या वनस्पती खातात. यामुळे शेतकर्‍यांना गायी, मेंढ्या व शेळी यांच्यात चरण्याचे क्षेत्र बदलणे सोपे होते. महत्त्वाची बाब म्हणजे जनावरांना चारा घालण्याचे क्षेत्र संपणार नाही याची काळजी घ्यावी.

याची खात्री करण्याचा एक मार्ग म्हणजे क्रॉप रोटेशन. कोरड्या आणि थंड हंगामात जनावरांना खाण्यास पुरेसे आहे याची खात्री करण्यासाठी, वेगवेगळ्या हंगामात वाढणारी रोपे वाढवा. कळपाचे संरक्षण करणारे कुंपण देखील समायोजित केले जाऊ शकते किंवा जनावरांना नवीन परिसरात हलविले जाऊ शकते ज्यामध्ये अद्याप रोपे आहेत.

आहार :

हिवाळ्यातील किंवा दुष्काळाच्या वेळी शेळ्यांच्या आहारात गवत आणि धान्य जोडले जाऊ शकते. वजन कमी करण्यासाठी धान्य अनेकदा वापरले जाते; तथापि, जनावरांना जास्त प्रमाणात खाण्याची काळजी घ्या कारण यामुळे अवयवांच्या सभोवतालची चरबी वाढते. गवत ताज्या वनस्पतींमध्ये भिन्नता जोडते जी बॅक्टेरिया आणि जंतू कमी करण्यास मदत करते. हे हानिकारक जीव पानांच्या ओलाव्यामध्ये राहतात आणि कोरड्या पानांवर टिकू शकत नाहीत.

बोअर शेळ्यांची संगोपन फायदेशीर आहे का :

शेतकरी बोअर शेळ्यांना वाढवणे पसंत करतात, कारण बोअर शेळी ही सर्वात फायदेशीर शेळी पैकी  एक आहे.

संदर्भ : बळीराजा मासिक

error: Content is protected !!